Bîtcoîn, sey pereyê krîptoyî yo tewr verên û namdar ê dinya, pê sîstemê xo yê bêmerkezî û pawitişê anonîmîye sîstemê fînansî yê globalî ser o tesîrêdo xurt keno. No pereyo dîjîtal o ke serra 2009 de hetê Satoshi Nakamotoyî ra ame awankerdene, raverşîyayîşê ekonomîya dîjîtale de gamêka tarîxî bî.
Hetenayîş û kontrolê bankayanê merkezîyan û hukmatan ra dûrî, Bîtcoîn fîkrê xoserîye û pawitişê taybetîya cuye ra peyda bî. Grûbêka aktîvîstan a bi nameyê “Cypherpunks” xebitîyay ke taybetîya cuya însanan înternet ser o biseweknê û sîstemê enkrîpsîyonî aver biberê. Sîstemê pereyê dîjîtalî, merdiman rê îmkan dano ke anonîm û bê reçkerdena dewlete bezirganîye bikerê. Çike sîstemê klasîkî de hukmatî eşkenê pê teqîbê pereyî, cuya kesan kî kontrol bikerê; la Bîtcoîn, bi sîstemê xo yê xoserî, nê kontrolî betal keno û tewrê pereyêdê dîjîtalî yo unîversel afernano.
Bîtcoîn, tena sey hacetêdê dayîş û girewtişî nêy, heman wext de sey sermayeyêda girse xebitîyêno. Erjê ey o tarîxî yo ke serra 2010 de pê 10.000 Bîtcoînan tena di pîzzayî dîyayêne, serra 2026î de resa 68.000 dolaran. Vurîyayîşê erjê ey îspat keno ke pereyê dîjîtalî, ekonomîya dinya de senî tesîrêdê girs viraşto. Heto bîn ra, o yew mîlyon Bîtcoîn o ke hetê Satoshi Nakamotoyî ra ameyo awankerdene û hema qet nêameyo xebitnayîş, sey sirrêkê girdî mîyanê ekonomîya krîptoyî de pawîyêno.
Çekuyê Muhîmî
| Kirmancki | Turkish | English |
|---|---|---|
| Xebitnayîş | Çalıştırma / Kullanma | Operating / Utilizing |
| Awankerdene | Kurmak / İnşa etmek | To establish / To found |
| Xoserîye | Bağımsızlık | Independence / Autonomy |
| Sermaye | Sermaye | Capital / Asset |
| Erj | Değer | Value / Worth |
